Başarı Hosting Destek

Cpanel,plesk,directadmin hakkında yardım platformu

Linux’ta Program Yüklemek (Paket Yönetim Sistemi)

Windows’tan, Linux’a geçen kullanıcıların büyük çoğunluğu program yüklemekte sorun yaşarlar. Windows kullanırken, program yüklemek son derece basit bir iştir. Yükleyeceğiniz kurulum (Setup) dosyasına çift tıkladığınızda, bir ekran çıkar ve sadece İleri tuşuna basarak bir programı yükleyebilirsiniz. Bu iş o kadar kolaydır ki, bilgisayara uzak olan kimseler dahi program kurulumunu yapabilir.
Linux dünyasında işler ne yazık ki biraz daha karmaşıktır. Program kurmaya kalktığınızda, deb, apt, rpm, make, config, package vb. onlarca terim karşınıza çıkar. Karşılaşacağınız sorunlar bunlarla da bitmez; bağımlılık (dependency) ve eksik kütüphane dosyaları başınızı ağrıtır. Dağıtımınıza uygun kurulum paketlerinin olmayışı can sıkıcı bir konudur.
Yeni bir program kurmak, Linux’a başlayanlar için oldukça tatsız bir deneyim. Bu yazımızda, saydığımız sorunların üstesinden gelmenin yollarına değineceğiz. En popüler dağıtımlarda program kurmayı da işleyeceğiz.

Neden bu kadar zor?

Bunu açıklamak için konunun başına dönmek gerekiyor. İnsanlar, Linux’u Windows XP veya Windows 2000 gibi bir işletim sistemi olarak düşünmekteler. Aslında Linux bir işletim sistemi değil; işletim sistemi çekirdeğidir. Firmalar veya şahıslar, bu çekirdeği alır ve bunu kullanarak bir dağıtım hazırlar. Yani SuSE, Ubuntu, Pardus veya Redhat yüklediğinizde, yüklediğiniz şey aslında Linux çekirdeği üzerine kurulmuş bir işletim sistemidir.
Bütün dağıtımlar, elbette ki, birbirlerine az çok benzerler ama bu onların farklı olduğu gerçeğini değiştirmez. Dünya genelinde, 300 üzerinde Linux dağıtımı *bir başka değişle 300 üzerinde Linux tabanlı işletim sistemi* bulunuyor. İşte sorunda buradan kaynaklanmakta. Yeni geliştirilmiş bir programın, her dağıtımda kolayca kurulup, çalışabilmesi oldukça zor bir konu. Var olan çeşitliliği düşününce, zaman zaman uyumsuzlukların olması ve sorunların çıkması gayet olağan bir durum. Windows XP için hazırlanmış bir kurulum dosyasını, Windows ME’de çalıştırmaya kalkarsanız, uyumsuzluk sorunları yine olabilir. Program yüklemenin sıkıntısı, çeşitliliğin bir sonucudur; hatayı Linux’ta aramamak lâzım.

Program Derlemek…

Açık yazılım dünyasında geliştirilmiş çoğu programın, başka ortamlara taşınabilirliği yüksektir. Yazılımın kodu ortadadır ve sizin yapmanız gereken bu kodu derlemektir. Bu sayede, dağıtım bağımsız bir yapıda programı kurup, kullanma fırsatınız olur. Üstelik bunun için programlama bilmeniz gerekmez.
Her programın uyacağı belirli bir standart yok. Ancak çoğunluğun sahip olduğu, genel kurallar bulunuyor. Hemen hemen hepsinde, README ve INSTALL adında okunabilir metin (text) dosyalarını bulabilirsiniz. Bu iki dosya, programın ne olduğunu, yüklemek için nelere ihtiyacınız olduğunu içerir. Bir programı derlemek için yapacağınız ilk iş shell’de, programı açtığınız (extract) yere gelip, “./configure” yazmaktır. ./configure yazdığınızda karşınıza çıkacak ekran, gerekli programlardan hangilerinin sizde olup olmadığını yes/no ifadeleriyle gösterir.

./configure komutu, uzunca bir komut akışı yaratır. Eğer işlem sonunda, “configure: error:” şeklinde bir hata çıkarsa, işletim sisteminizde, gereken bir araç (program, kütüphane veya derleyici) yüklü değil demektir. Örneğin, VLC isimli video yükleme programını kurmak istediğimde, “configure: error: Missing header file ffmpeg/avcodec.h.” şeklinde bir hatayla karşılaştım. Yani, yüklü olması gereken bir başlık dosyası bulunamamıştı ve işlem başarısızlıkla sonuçlandı. Gerekli dosyaları yükleyip bu sorunları çözebilirsiniz.
Şayet her şey yolunda gider ve ./configure işlemi başarılı olursa, ikinci yapacağımız işlem konsolda “make” yazmaktır. Bunu yaptığınız takdirde, program yüklenmeye hazır olur. Son aşamada programı yüklemek için “make install” yazarız. Programımız yüklenir ve biz de kullanabiliriz.
Bilgilerimizi özetleyecek olursak:

  • Konsolda, programı açtığınız klasöre gelin ve “./configure” yazın. Eğer eksik dosya veya programlardan kaynaklanan hatalar çıkarsa, önce bunları yükleyin. Her şey olması gerektiği gibiyse, hata mesajı çıkmayacaktır ve 2.adıma geçebilirsiniz.
  • make yazıp, programı yüklemeye hazır hâle getirin.
  • make install yazarak, programı yükleyin.

Eğer programı kaldırmak isterseniz, aynı klasörde “make uninstall” yazabilirsiniz.
Programları derleyerek kurmak oldukça zahmetli bir uğraş. Açıkçası Linux’a yeni başlayanlara, bu yöntemi kesinlikle tavsiye etmem. Dosya bağımlılıkları ve derleyici sorunlarıyla boğuşmak, yorucu bir mücadele gerektiriyor. Sorunlarla boğuşmak yerine, daha önce derlenmiş ve çalıştırılmaya hazır paketleri (packages) kullanmak çok daha kolaydır.

Paketler

Windows’ta program kurmak için, çoğu zaman bir şeylerin Setup.exe dosyasına tıklarsınız. Setup.exe önceden derlenmiş ve bu nedenle sizi uğraştırmayan bir yapıdır. Size sadece kurulumu yönetmek kalır.
Benzer bir imkan, Linux dağıtımlarında da bulunur. Daha önce birileri kaynak kodlardan, yazılımı derlemiş ve kullanıma hazır hâle getirmiştir. Siz programın paket dosyasını indirir ve aynı Windows’taki gibi üzerine tıklarsınız. Karşınıza bir ekran çıkar ve onay vermeniz durumunda, program kurulumu başlar. İşlem son derece basittir ve bir iki tıklamayla tamamlanır. Aşağıda amsn‘in kurulum paketini çalıştırdığımda karşıma gelen ekranı görebilirsiniz:

Paket Yönetim Sistemleri ( Package Management System )

Paket yönetim sistemleri; yazılım paketlerini (programları) yüklemek, güncellemek, ayarlamak ve kaldırmak işlemlerini otomatik hâle getiren araçların bütünüdür. Diyelim ki sisteminize, Winamp gibi mp3 dinlemenizi sağlayacak XMMS programı kurmak istiyorsunuz. O zaman paket yönetim sistemine girip, programın adını yazar ve kurulması için işaretlersiniz. Programın Internet’ten indirilmesi, dosya bağımlılıklarının çözülmesi, gerek duyulan eksiklerin giderilmesi paket yönetim sisteminin sorumluluğundadır. Bir program yükleyeceğiniz zaman, başvuracağınız en kestirme ve zahmetsiz çözüm programın adını veya yaptığı işi paket yönetim sisteminde aratmaktır.
Paket yönetim sistemleri şu şekilde çalışır:

Paket yönetim sistemlerinin çok geniş arşivlerleri vardır. Örneğin Ubuntu’nun kullandığı Synaptic Paket Yöneticisi, 22.000 civarında programa erişim imkanı vermektedir. Astronomiden, matematiğe; TV izleme araçlarından, mp3*, DivX programlarına kadar envai çeşit yazılımı bulabilirsiniz. Ancak bulamayacağınız yazılımlar da olabilir.
Her yazılımın, kullandığınız paket yöneticisinde olması gerekmez. Biraz popülerliği olan bir yazılımı, muhtemelen paket yöneticisinin depolarında bulabilirsiniz. Ama yeni çıkmış veya pek tanınmayan bir programı, paket yöneticisinde bulmak oldukça zordur. Bu gibi durumlarda, paketin kurulumu size düşer.

Alıntıdır.

Linux dağıtımlarında ( Unix türevi işletim sistemlerinde) sistem saatini ve tarihini ayarlamak için aşağıdaki yöntem uygulanabilir. İşlem date programı ile kabuk üzerinden yapılacaktır, dolayısı ile grafik ortamına gerek yok. Belirtmeden geçmeyeyim günümüzde bu işlem genelde GUI’ler yardımı ile yapılabilmektedir.
Bu anlatılan yöntem minimalistler, X grafik sunucusuna sahip olmayanlar, saat ayarlama işlemini betik içinde kullanmak isteyenler veya saat/tarih değişikliği işleminden zaman kazanmak isteyenler içindir.

Date Programı ile Tarih ve Saat ayarının yapılması

Parametreler
Genel bilgi olması açısından date programının bazı parametrelerini kısaca açıklayayım.

-s Tarih/Saat ayarını değiştirmek için gerekli parametre
%Y Yıl (2008 gibi…)
%m Ay (01…12)
%d Gün (01…31)
%H Saat (00…23)
%M Dakika (00…59)
%S Saniye (00…59)

1. Yol
Tarih ve Saati aynı anda ayarlamak için aşağıdaki komutlardan herhangi biri yeterlidir;

sudo date +%Y%m%d%H%M -s “20081230 2036
(Yıl Ay Gün Saat Dakika)

date -s “30 DEC 2008 20:36:50″
(Gün Ay Yıl Saat Dakika Saniye)

2. Yol
Sadece tarih ayarlanacak ise aşağıdaki komut yeterlidir;

date +%Y%m%d -s “20081230″
(Yıl Ay Gün)

3. Yol
Sadece saat ayarlanacak ise aşağıdaki komut yeterlidir;

date +%T -s “20:36:50″
(Saat Dakika Saniye)

Alıntıdır.

Telnet, uzak baglanti yapmamizi saglayan bir protokoldur. Bundan yaklasik 10 yil once henuz ssh kavrami ile tanismamis oldugumuzdan linux sunucularimiza telnet vasitasiyla baglanirdik. Telnet kullandigimiz donemlerde hackinge daha fazla maruz kaldirdik cunku telnet, verileri text formatinda yani sifrelemeden gonderir. Bulundugunuz agi dinleyen biri bu verilere cok rahat ulasabilir ve herhangi baska bir seyede ihtiyac duymaz. Daha sonralari ssh ile tanistik, artik serverlarimiza telnet serveri neredeyse hic kurmaz olmustuk. Ama telnet ile bagimiz hic bir zaman kopmadi ve hala gunde bir kac kullandigimi net bir sekilde dile getirebilirim. Bugun size telneti hangi amaclarla kullanabilecegimize dair bir kac ornek sunarak bilgi aktarmaya calisacagim.

Telnet son zamanlarda en cok kullandigim trooble shooting araclarindan biridir. (ping, traceroute vb.) Cogu isletim sisteminde gomulu gelmesi (windows X vb.) gelmeyenlerde ise cok basit kurulumu sayesinde cok kullanilan bir arac olmaya devam ediyor.

Telneti kisaca bir sunucunun herhangi bir servisinin calisip calismadigini, belirli bir portun aktif olup olmadigini algilamak icin kullanabilirsiniz. Isi biraz daha oteye goturelim, mail clientinizla (outlook vb.) mail alip vermede sorun yasiyorsunuz. Ornegin size gonderilen maillari goremiyorsunuz hemen bir iki adimla sorunun clienta olup olmadigini anlayalim.

telnet mail.kurehosting.com 110
+OK Hello there. <2584.1230034220@localhost.localdomain>
user test@kurehosting.com
+OK Password required.
pass xxxx
+OK logged in.
LIST
.

Evet posta kutumuz gercekten bos. Clientimizda sorun olmadigina artik eminiz.

Hemen baska bir ornege gecelim. Mesela kurehosting.com makinasinin ssh portunu kontrol edelim.

C:\Documents and Settings\KureHosting>telnet www.kurehosting.com 22
Connecting To www.kurehosting.com…Could not open connection to the host, on port
22: Connect failed

C:\Documents and Settings\KureHosting>

Gordugunuz uzere port kapali. Tabi bu servisin calismadigi anlamida gelmez.

Mail clientimiz icin yaptigimiz ornegi birde browserimiz (ie, firefox vb.) gibi icin uygulayalim. Ornegim tum israrlarimiza ragmen www.microsoft.com’ u acamiyoruz. Acaba sorun microsoft’ tami yoksa hatlarda mi? Belki sorun browserimizdadir. Hemen test edelim.

telnet www.microsoft.com 80

Eger karsi tarafin web serverina sorunsuz ulasabiliyorsaniz siyah bos bir ekran karsiniza gelecektir. Burada CTRL+ü harfine basarak telnet komut satina dusun ve asagidaki komutu yazin.

Welcome to Microsoft Telnet Client

Escape Character is ‘CTRL+ü’

Microsoft Telnet> set localecho
Local echo on
Microsoft Telnet>

localecho yu aktif duruma getirdik cunku ne yazdigimizi gormek istiyoruz. Bir cogumuzun en sIk yaptigi hata budur – yaziyorum ama yazmiyor
Simdi Telnet komut satirindayken bir kez entera basalim ve siyah ekrana geri donelim, sirayla asagidaki komutlari yazalim;

GET / HTTP/1.1
Host: www.microsoft.com

Adresten sonra iki kez entera basin…
Ve sayfa headerlari karsinizda… Demekki sorun browserimizdaymis..

Ornekler cogaltilabilir. Sizinde deneyimlerinizi bekliyoruz.

Dinopsys!

Alıntıdır.

İlk olarak cpanel hesabımıza giriş yapıyoruz, örnek;

http://whm.basarihosting.net/cpanel yada http://basarihosting.net:2082

Kullanıcı adı ve şifremizi yazdıktan sonra, karşımıza gelen alanda,

MySQL® Databases e tıklıyoruz, Diğer karşımıza gelen alanda ise,

New Database yazan yere yeni databasemizin adını yazıyoruz ve create database butonuna basıyoruz.

şimdi databasemiz oluştu sonra, birde kullanıcı eklemek zorundayız bu database hesabımıza.

birazaşşağı geliyoruz,
Username:
Password:

yazan yerlere database kullanıcı adı ve şifresini yazıyoruz.
Database kullanıcı adımız oluştu.

En Son işlem ise alt bölümden database ve database kullanıcısı birleştirmek için yani Add Users To Your Databases menusunde database kullanıcı adı ve birleştireceğimiz database’yi seçiyoruz ve direk
add youser to databse buyonuna tıklıyoruz. Hepsi Bukadar.

Alıntıdır.

SSSH’A root olarak bağlandıkdan sonra aşşağıdaki komutlarla;

Apache restart : /scripts/restartsrv httpd
cPanel restart : /etc/rc.d/init.d/cpanel restart
MySQL restart : /scripts/restartsrv mysql
DNS(BIND) restart : /scripts/restartsrv named
Exim(mail) restart : /scripts/restartsrv exim
FTP restart : service xinetd restart

Anlatmaya çalışacağım konuların başlıkları kısaca aşağıdaki başlıklar altında toplanmıştır.

    Linux Üzerinde IP adreslerinin ayarlanması IP adresinin öğrenilmesi IP adresinin değiştirilmesi Bir kart üzerinde birden fazla IP adresinin atanması Network kartının aktif/pasif yapılaması Routing tablosunun görüntülenmesi Gateway adresinin değiştirilmesi İki Gateway adresi nasıl Route tablosunun silinmesi </LI>

Kullanacağım işletim sistemi Fedora 8. Ancak sizin kullanacağınız diğer Linux dağıtımlarında da kullanabilirsiniz.

Linux Üzerinde IP adreslerinin ayarlanması

 

Linux sisteminin kurulumu tamamlandıktan sonra, makine üzerindeki network kartlarına sırası ile eth0, eth1 adları atanır. Her network kartının IP adresini öğrenmek için ifconfig komutu kullanılır.

İlk olarak bilgisayarımız IP adresini öğrenelim..

eth0 Link encap:Ethernet HWaddr 00:0C:29:49:0F:83

inet addr:172.19.23.201 Bcast:172.19.23.255 Mask:255.255.255.0

inet6 addr: fe80::20c:29ff:fe49:f83/64 Scope:Link

UP BROADCAST RUNNING MULTICAST MTU:1500 Metric:1

RX packets:85 errors:0 dropped:0 overruns:0 frame:0

TX packets:79 errors:0 dropped:0 overruns:0 carrier:0

collisions:0 txqueuelen:1000

RX bytes:7806 (7.6 KiB) TX bytes:11177 (10.9 KiB)

Interrupt:16 Base address:0×2024

lo Link encap:Local Loopback

inet addr:127.0.0.1 Mask:255.0.0.0

inet6 addr: ::1/128 Scope:Host

UP LOOPBACK RUNNING MTU:16436 Metric:1

RX packets:990 errors:0 dropped:0 overruns:0 frame:0

TX packets:990 errors:0 dropped:0 overruns:0 carrier:0

collisions:0 txqueuelen:0

RX bytes:50364 (49.1 KiB) TX bytes:50364 (49.1 KiB)

Makinemizde bulunan tüm kartların IP adreslerini öğrenmiş olduk. Burada eth0 makinemize bağlı olan ilk network kartı ve IP adresi 172.19.23.255, netmask olarak 255.255.255.0 yani /24 kullanıyor.

Lo olarak gördüğünüz ise loopback kartımız ve adresi 127.0.0.1.

ifconfig komutu sadece IP adresleri ile ilgili bilgileri değil her kartın kullandığı interrupts, PCI Bus ID ile bilgileride ekrana döker. Network kartınızın çalışmadığı durumlarda, bu interrupt noktalarını kontrol etmenizde fayda olacaktır. Interrupt atamaları için /proc/interrupts dosyasına göz atmanız gerekecektir. Bizim örneğimiz de ise kartımız 16 nolu interrupt ı kullanmakta(Sistem vmware üzerinde çalıştığından vmxnet ether olarak görünüyor).

[root@erd-lynx-ltp-01 ~]# vi /proc/interrupts

CPU0

0: 778 IO-APIC-edge timer

1: 156 IO-APIC-edge i8042

6: 5 IO-APIC-edge floppy

7: 0 IO-APIC-edge parport0

8: 1 IO-APIC-edge rtc

9: 0 IO-APIC-fasteoi acpi

12: 965 IO-APIC-edge i8042

14: 0 IO-APIC-edge libata

15: 2403 IO-APIC-edge libata

16: 319 IO-APIC-fasteoi vmxnet ether

17: 0 IO-APIC-fasteoi ehci_hcd:usb1

18: 138 IO-APIC-fasteoi uhci_hcd:usb2, Ensoniq AudioPCI

19: 11196 IO-APIC-fasteoi ioc0

NMI: 0

LOC: 149906

ERR: 0

MIS: 0

<I style=”mso-bidi-font-style: normal”>/proc/interrupt dosyası görünümü</I>

<I style=”mso-bidi-font-style: normal”></I>

Yukarıdaki interrupt numaralarını birden fazla cihaz kullanıyorsa o zaman cihazlarınızın kullanma klavuzlarına göz atarak, bu interruptları değiştirebilirsiniz.

IP Adresinin Değiştirilmesi

Ifconfig komutu ayrıca network kartlarının IP adreslerini değiştirmek için de kullanılır.

[root@erd-lynx-ltp-01 ~]# ifconfig eth0 172.19.23.202 mask 255.255.255.0 up

[root@erd-lynx-ltp-01 ~]# ifconfig eth0

eth0 Link encap:Ethernet HWaddr 00:0C:29:49:0F:83

inet addr:172.19.23.202 Bcast:172.19.255.255 Mask:255.255.0.0

inet6 addr: fe80::20c:29ff:fe49:f83/64 Scope:Link

UP BROADCAST RUNNING MULTICAST MTU:1500 Metric:1

RX packets:703 errors:0 dropped:0 overruns:0 frame:0

TX packets:345 errors:0 dropped:0 overruns:0 carrier:0

collisions:0 txqueuelen:1000

RX bytes:55189 (53.8 KiB) TX bytes:45768 (44.6 KiB)

Interrupt:16 Base address:0×2024

eth0 adlı network kartımızın IP adresi değişti.Satır sonundaki up komutu network kartınızı değişikliklerden sonra aktif hale getirmek için kullanılır. Burada dikkat edilmesi gereken konu ifconfig ile yapacağınız değişiklerin, sisteminizi tekrar başlattıktan sonra kaybolacağıdır. Eğer değişiklikleriniz kaybolmasını istemiyorsanız bu komutu /etc/rc.local dosyasına eklemeniz gerekmektedir.

Fedora bu işi biraz daha kolaylaştırıp, her network kartı için ayrı bir konfigürasyon dosyası yaratır. Bu dosyalar /etc/systconfig/network-scripts dizini altında bulunur.

[root@erd-lynx-ltp-01 ~]# ls -al /etc/sysconfig/network-scripts/

total 396

drwxr-xr-x 2 root root 4096 2008-06-12 13:36 .

drwxr-xr-x 7 root root 4096 2008-06-12 11:23 ..

-rw-r–r– 3 root root 259 2008-06-12 12:56 ifcfg-eth0

-rw-r–r– 1 root root 254 2001-06-21 01:59 ifcfg-lo

Yukarıda gördüğünüz gibi eth0 network kartı için ifcfg-eth0 adlı bir dosyamız var. Yeni IP adresniz bu dosyanın içine yazmanız gerekmektedir.

[root@erd-lynx-ltp-01 ~]# cat /etc/sysconfig/network-scripts/ifcfg-eth0

# Advanced Micro Devices [AMD] 79c970 [PCnet32 LANCE]

DEVICE=eth0

BOOTPROTO=static

HWADDR=00:0C:29:49:0F:83

ONBOOT=yes

DHCP_HOSTNAME=erd-lynx-ltp-01

TYPE=Ethernet

IPADDR=172.19.23.201

NETMASK=255.255.255.0

GATEWAY=172.19.23.1

IP adresimizi ifconfig komutu ile değiştirdiğimiz halde, bu makine tekrar başlatıldığında, eski IP adresini alacaktır. Bunu engellemek için yukarıdaki dosyada IPADDR satırını yeni IP adresi ile değiştirmemiz gerekmektedir.

Yukarıda dosyadaki parametlerin açıklamalarını aşağıdaki tabloda bulabilirsiniz.

DEVICE

Network kartımız

HWADDR

Network kartımızın MAC adresi

ONBOOT

Sistemin açılışı esnasında aktif olup olmayacağını belirtir. No parametresi ile değiştirildiğinde kartımız açılış esnasında aktif olmayacaktır.

BOOTPROTO

Manuel olarak IP adresi atıyorsak o zaman static parametresi gelir. DHCP’den IP alıyorsak dccp parametresi eklenir.

DHCP_HOSTNAME

DHCP makinemizin adı

TYPE

Kart tipi

IPADDR

IP adresimiz

NETMASK

Netmask

GATEWAY

Gateway adresimiz

Bu dosyalarda yaptığınız değişikliklerin aktif olabilmesi için kartlarınızı yeniden başlatmanız gerecektir. Bunu iki şekilde yapabilirsiniz.

[root@erd-lynx-ltp-01 ~]# ifdown eth0

[root@erd-lynx-ltp-01 ~]# ifup eth0

Yada

[root@erd-lynx-ltp-01 ~]# service network restart

NETWORK KARTINA BİRDEN FAZLA IP ADRESİ ATANMASI

Bu bölümde bir network kartına birden fazla IP adresini nasıl atarız onu anlatmaya çalışacağım. Linux üzerinde bir network kartına birden fazla IP adresi atayabilmemiz için öncellikle ikinci IP adresi atayacağımız kart için bir adet sanal alt arayüz(virtual subinterface) oluşturmamız gerekmektedir. Yani IP alias. IP alias genelde ana-network-kartı:X formatında yaratılır. Öncellikle virtual subinterface yaratalım.

Makinemizde fiziksel network kartının bağlı olduğunu ve bu kartın eth0 olduğunu varsayarak işlemlere başlıyoruz.

    ifconfig komutu ile sanal kartımızı yaratıyoruz </LI>

[root@erd-lynx-ltp-01 ~]# ifconfig eth0:0 192.168.0.5 netmask 255.255.255.0 up

    Daha sonra sanal kartımız çalışıyor mu onu test ediyoruz </LI>

[root@erd-lynx-ltp-01 ~]# ping 192.168.0.5

PING 192.168.0.5 (192.168.0.5) 56(84) bytes of data.

64 bytes from 192.168.0.5: icmp_seq=1 ttl=64 time=0.664 ms

64 bytes from 192.168.0.5: icmp_seq=2 ttl=64 time=0.127 ms

64 bytes from 192.168.0.5: icmp_seq=3 ttl=64 time=0.092 ms

— 192.168.0.5 ping statistics —

3 packets transmitted, 3 received, 0% packet loss, time 2001ms

rtt min/avg/max/mdev = 0.092/0.294/0.664/0.262 ms

    /etc/sysconfig/network-scripts altında eth0:0 dosyamızı yaratak bu ayarların kalıcı olmasını sağlıyoruz. </LI>

DEVICE=eth0:0

ONBOOT=yes

BOOTPROTO=static

IPADDR=192.168.0.5

NETMASK=255.255.255.0

    Daha sonra network kartımızı tekrar kapatıp açıyoruz. </LI>

[root@erd-lynx-ltp-01 network-scripts]# ifdown ifcfg-eth0:0

[root@erd-lynx-ltp-01 network-scripts]# ifup ifcfg-eth0:0

[root@erd-lynx-ltp-01 network-scripts]#

<I style=”mso-bidi-font-style: normal”>ÖNEMLİ NOT: Ana kartınızı yani eth0 nolu kartınızı kapamanız durumunda sanal kartınızda kapanır. Ancak sanal kartlar, fiziksel kartlardan bağımsız olarak kapatılıp açılabilirler.</I>

ROUTING TABLOSUNUN GÖRÜNTÜLENMESİ

Netstat –nr komutu ile makinenizdeki routing tablosunu görüntüleyebilirsiniz. 0.0.0.0 gateway adresli network ler genelde direct olarak network arayüzüne bağlıdırlar. Bu nedenle o network’e erişmek için herhangi bir gateway adresine ihttiyaç duymazsınız.

[root@erd-lynx-ltp-01 ~]# netstat -nr

Kernel IP routing table

Destination Gateway Genmask Flags MSS Window irtt Iface

192.168.0.0 0.0.0.0 255.255.255.0 U 0 0 0 eth0

172.19.23.0 0.0.0.0 255.255.255.0 U 0 0 0 eth0

192.168.122.0 0.0.0.0 255.255.255.0 U 0 0 0 virbr0

169.254.0.0 0.0.0.0 255.255.0.0 U 0 0 0 eth0

0.0.0.0 172.19.23.1 0.0.0.0 UG 0 0 0 eth0

 

GEÇERLİ GATEWAY ADRESİNİN DEĞİŞTİRİLMESİ

DHCP sunucusunun olduğun network ortamlarında genelde geçerli gateway adreslerini DHCP sunucuları atar. Ancak static IP ile adreslendirilmiş network kartları için manuel olarak gateway girmek durumundasınız.

Senaryomuz şu; elimizde bir adet statik olarak ip adresi atadığımız eth0 network kartımız var. Ortamda internet gateway’i olarak 192.168.0.1 adresli router’ı kullanıyoruz. Default gateway olarak bu adresi atayacağız.

[root@erd-lynx-ltp-01 ~]# route add default gw 192.168.0.1 eth0

Bu işlemin kalıcı olması ve her açılışta default gateway adresini girmemek için /etc/sysconfig/network dosyası altına gateway parametresini eklemeniz yeterli olacaktır.

NETWORKING=yes

HOSTNAME=erd-lynx-ltp-01

GATEWAY= 192.168.0.1

Eğer network dosyalarınızı karıştırmak istemiyorsanız yukarıdaki route add komutunu /etc/rc.d/rc.local dosyasına yazarak, sisteminiz yeniden başlatıldığında uygulayabilirsiniz.

İKİ DEĞİŞİK GATEWAY ADRESİNİN TANIMLANMASI

 

Yukarıdaki örnekte gateway adresinin nasıl tanımlandığına baktık. Şimdiki senaryomuz ise biraz değişik. Yukarıda verdiğimiz örnekte 192.168.0.1 adresini kullandık. Bu adres bizim internet çıkış router adresimiz. Ancak şirketimiz iç network adresimiz 10.0.0.0 ve bu adrese çıkışımızı sağlayan ikinci router’ın ip adresi ise 192.168.0.2

Internet çıkış router IP adres(Gateway) : 192.168.0.1

Şirket içi çıkış router IP adres(Gateway) : 192.168.0.2

İki değişik yoldan bu iki gateway adresini tanımlayabiliriz. İlk olarak geçici tanımlamaya bakalım.

[root@erd-lynx-ltp-01 ~]# route add -net 10.0.0.0 netmask 255.0.0.0 gw 192.168.0.2 eth0

-net anahtarı bizim network’e yönlendirme yaptığımızı belirtiyor. Eğer belirli bir sunucuya yönlendirme yapmak istiyorsak;

[root@erd-lynx-ltp-01 ~]# route add -host 10.0.0.1 gw 192.168.0.2 eth0

Komutunu girmemiz yeterli olacaktır. Buradaki –host anahtarı belirli bir makine IP sini belirtir.

Bu girişleri daimi yapmak için yukarıdaki komutları /etc/rc.d/rc.local adresine girmeniz yeterli olacaktır.

 

DAİMİ STATİK ROUTE GİRİŞLERİ

Fedora işletim sistemlerinde statik route’lar /etc/sysconfig/network-scripts altında yapılır. Genelde bu girişler route-arayüz-adı olarak kayıt edilir. Yani eth0 için route dosyası route-eth0 olacaktır.

Bizim örneğimizde 10.0.0.0 ağına 192.168.0.2 IP adresli router üzerinden erişmek için router-eth0 dosyasına aşağıdaki parametleri girmemiz gerekir.

10.0.0.0/8 via 192.168.0.2

<I style=”mso-bidi-font-style: normal”>Önemli Not: Burada yaratacağımız route dosyalarının adları önemlidir. Yanlış arayüz adlarının girilmesi, bir sonraki çalıştırma esnasında arayüzlere atanmayacaktır. Dosyalarınızı doğru yaratıp yaratmadığınızı kontrol etmek için ifup-route komutunu kullanabilirsiniz.</I>

[root@erd-lynx-ltp-01 network-scripts]# ./ifup-routes eth0

RTNETLINK answers: File exists

[root@erd-lynx-ltp-01 network-scripts]#

Bu komut çalıştırıldıktan sonra giriş route tablonuza eklenecektir.

[root@erd-lynx-ltp-01 network-scripts]# netstat -nr

Kernel IP routing table

Destination Gateway Genmask Flags MSS Window irtt Iface

10.0.0.1 192.168.0.2 255.255.255.255 UGH 0 0 0 eth0

192.168.0.0 0.0.0.0 255.255.255.0 U 0 0 0 eth0

172.19.23.0 0.0.0.0 255.255.255.0 U 0 0 0 eth0

192.168.122.0 0.0.0.0 255.255.255.0 U 0 0 0 virbr0

169.254.0.0 0.0.0.0 255.255.0.0 U 0 0 0 eth0

10.0.0.0 192.168.0.2 255.0.0.0 UG 0 0 0 eth0

0.0.0.0 192.168.0.1 0.0.0.0 UG 0 0 0 eth0

0.0.0.0 172.19.23.1 0.0.0.0 UG 0 0 0 eth0

ROUTE TABLOLARININ SİLİNMESİ

Route tablolarını silmek için route del komutunu –net anahtarı ile kullanmanız gerekecektir. Ayrıca eğer bu route için /etc/sysconfig/network-scripts altında bir dosya yaratmışsanız o dosyayı da sistemden silmek zorundasınız.

[root@erd-lynx-ltp-01 network-scripts]# route del -net 10.0.0.0 netmask 255.0.0.0 gw 192.168.0.2 eth0

[root@erd-lynx-ltp-01 network-scripts]# netstat -nr

Kernel IP routing table

Destination Gateway Genmask Flags MSS Window irtt Iface

10.0.0.1 192.168.0.2 255.255.255.255 UGH 0 0 0 eth0

192.168.0.0 0.0.0.0 255.255.255.0 U 0 0 0 eth0

172.19.23.0 0.0.0.0 255.255.255.0 U 0 0 0 eth0

192.168.122.0 0.0.0.0 255.255.255.0 U 0 0 0 virbr0

169.254.0.0 0.0.0.0 255.255.0.0 U 0 0 0 eth0

0.0.0.0 192.168.0.1 0.0.0.0 UG 0 0 0 eth0

0.0.0.0 172.19.23.1 0.0.0.0 UG 0 0 0 eth0

Herhangi bir sunucu route’ı silmek için

[root@erd-lynx-ltp-01 network-scripts]# route del -host 10.0.0.1 gw 192.168.0.2 eth0

[root@erd-lynx-ltp-01 network-scripts]# netstat -nr

Kernel IP routing table

Destination Gateway Genmask Flags MSS Window irtt Iface

192.168.0.0 0.0.0.0 255.255.255.0 U 0 0 0 eth0

172.19.23.0 0.0.0.0 255.255.255.0 U 0 0 0 eth0

192.168.122.0 0.0.0.0 255.255.255.0 U 0 0 0 virbr0

169.254.0.0 0.0.0.0 255.255.0.0 U 0 0 0 eth0

0.0.0.0 192.168.0.1 0.0.0.0 UG 0 0 0 eth0

0.0.0.0 172.19.23.1 0.0.0.0 UG 0 0 0 eth0

Alıntıdır.

SQL Server 2008 ürününün kurulumu için öncelikle SQL Server 2008’in lisanslı DVD’sine sahip olmanız gerekir. Biz size SQL Server Enterprise Evaluation yani eğitim sürümünün kurulumunu anlatacağız. Diğer SQL Server sürümlerinin kurulum aşamaları da hemen hemen SQL Server Enterprise ile aynıdır. Diğer taraftan biz SQL Server kurulumunu Windows Server 2008 with SP1 sistemi üzerine yapacağız. Diğer işletim sistemler üzerine de aynı şekilde SQL Server 2008 kurulumunu gerçekleştirebilirsiniz. Elinizdeki SQL Server 2008 DVD’sini DVD sürücüye taktiginiz zaman karşınıza otomatik olarak aşağıdaki kurulum başlatma ekranın geldiğini göreceksiniz.

Eğer bu ekran otomatik olarak açılmazsa SQL Server DVD’si içerisinde aşağıdaki şekilde görülen SETUP  dosyasına çift tıklayarak kurulum ekranına ulaşabilirsiniz.

Ben otomatik olarak gelen bu ekranda x86 – 32 bit mimarisine sahip sistem üzerine SQL 2008 kurulumunu başlatmak için Run Setup.exe seçeneğine tıklıyorum.  Karşımıza SQL 2008 kurulumu için .NET Framework ve Windows Installer bileşenlerinin kurulumu için bir uyarı penceresi gelir.

Bu ekranda OK butonuna tıklayarak istenen bileşenlerin kurulum ekranına gidiyoruz.

Karşımıza Lisans anlaşması penceresi gelecektir.

I have read and ACCEPT seçeneği ile lisans anlaşmasını kabul edrek Install butonuna tıklayarak .NET Framework 3.5 with SP1 kurulumuna başlıyoruz.

.NET Framework kurulumu aşağıdaki şekilde görüldüğü gibi başarıyla tamamlandı.

Exit butonuna basarak kuruluma devam ediyoruz.

Eğer SETUP calistirinca bilgisayarinizda .NET Framework kurulu ise asagidaki sekilde bir ekranla sizi uyaracaktır.

Kurulumun ilk aşamasında karşımıza SQL Server Installation Center ekranı gelecektir.

Bu ekranda SQL Server 2008 ile ilgili dökümantasyonlara, online dökümanlara ulaşmanız için gerekli linkleri göreceksiniz. Sol tarafta farklı kategoriler sıralanmıştır. Planning kategorisinde SQL 2008’in kurulumuna hazırlık için kullanacağınız dökümanlar ve araçları bulabilirsiniz.

Installation kategorisinde farklı senaryolara göre SQL Server kurulumu ile ilgili seçeneklere ulaşabilirsiniz.

Maintenance kategorisinde SQL 2008 sürümlerine yükseltme, SQL 2008’in tamir edilmesi ve cluster yapısında çalışan node’lar üzerinden SQL 2008’i kaldırmakla ilgili linklere ulaşabilirsiniz.

Tools kategorisinde SQL Server 2008 için geliştirilmiş olan araçları gerek kurulum öncesi gerekse de kurulum sonrası farklı ihtiyaçlarınız için kullanabilirsiniz. Örneğin; System Configuration Check aracı ile mevcut sisteminizin SQL 2008 kurulumu için hazır olup olmadigini test edebilirsiniz.

Resources kategorisinde SQL Server 2008 ile yardım dosyalarına, döküman kütüphanesine ve online kaynak sayfalarına ulaşabileceğiniz linkleri göreceksiniz.

Advanced kategorisinde SQL Server 2008 ile failover cluster kurulumları için kullanılan araçları bulabilirsiniz.

Biz sistemimize yeni bir SQL Server 2008 kurulumu yapacagimiz için Installation kategorisine gelerek, “New SQL Server stand-alone installation or add features to an existing installation” linkine tıklıyoruz.

Karşımıza gelen Setup Support Tools ile sistemimizin SQL Server 2008 kurulumu için hazır olup olmadığı denetlenir. Ve eksik olan bir bileşen ya da özellik varsa bununla ilgili öneri bilgisini verir.

Biz sistemimizin SQL Server 2008 kurulumu için hazır olduğu bilgisini aldıktan sonra OK ile kurulum adımlarına devam ediyoruz.

Karşımıza Product Key ekranı gelecektir. Bu ekranda Free bir SQL 2008 kurulumu mu yoksa, lisanli bir SQL kurulumumu yapacağımızı seçtiğimiz pencere gelir. Biz şu anda Enterprise Evaluation versiyonunu kurduğumuz için şekilde görüldüğü gibi Enterprise Evaluation seçeneğiniz seçip, Next ile bir sonraki adıma devam ediyoruz.

Karşımıza lisans anlaşmasını geliyor.

“I accept the license terms” ile kabul ediyoruz. Bu aşamada lisans anlaşmasının Print ile çıktısını alabilir, Copy ile de kopyalayabilirsiniz. Biz Next ile bir sonraki aşamaya geçiyoruz.

Karşımıza Setup Support Files penceresi gelir ve bize SQL 2008 kurulumuna devam etmemiz için Setup Support Files bileşeninin öncelikle kurulması gerektiği uyarısı gelir. Install butonuna tıklayarak SQL Server 2008 Setup Support Files bileşenlerinin yüklenmesi ve konfigüre edilmesini başlatıyoruz.

Kurulum esnasında Status bölümünde In Progress seçeneği gelecektir. Setup Support dosyaları yüklendikten sonra karşımıza tekrar Setup Support Rules ekranı gelecektir:

Burada System Configuration Check aracı çalışarak bize sistemimizdeki başarılı, başarısız ya da uyarı içeren bilgiler gelecektir. Windows Server 2008’de firewall aktif olduğu için ve IIS 7.0’da varsayılan uygulama güvenlik ayarlarından dolayı Warning yani uyarı gelmiştir. Bu uyarılar bizim SQL 2008 kurulumumuz için herhangi bir engel teşkil etmeyeceği için Next ile kuruluma devam ediyoruz.

Karşımıza Feature Selection ekranı gelecektir. Bu ekranda Instance Features altındaki seçenekler bu bilgisayara kurulacak tüm SQL instance’ları için ayrı ayrı olan bileşenleri ve servisleri içerir. Kurulan her SQL Instance için Database Engine, Analysis Services ve Reporting Services bileşenleri farklılık gösterir. Shared Features altındaki seçenekler bu bilgisayara kurulacak tüm SQL instance’ları için ortak kullanılacak bileşenleri ve servisleri içerir. Örneğin Management Tools seçeneği ile kurulan SQL Server 2008 yönetim araçları bütün farklı SQL instance’ları için ortak kullanılan bir bileşendir. Yani her kurulan SQL Instance için farklı bir Management Tool kurulmaz.

Şimdi de bu ekranda karşımıza gelen bileşenleri genel olarak açıklayalım:

SQL Server Database Engine Services : SQL Server veritabanı servislerini kurmayı sağlar.

Analysis Services : SQL Server üzerinde OLAP küp tasarımları ve veri madenciliği (data mining)  uygulamaları geliştirmeyi kolaylaştıran SQL analiz servislerinin kurulumunu sağlar. OLAP ile ilgili ilerleyen bölümlerde daha geniş bilgi bulabileceksiniz.

Reporting Services : SQL Server üzerinde raporlama uygulamaları geliştirmek için kullanılır.

Management Tools : Bilgisayarınıza SQL Server 2008 yönetim araçlarını kurmak için bu seçenek kullanılır. Böylece hem kendi bilgisayarınızda çalışan uygulamalara hem de ağınızda çalışan diğer bilgisayarlara bu seçenek ile SQL Server 2008 yönetim ve geliştirme araçlarını kurup, bağlanarak SQL Server 2008 yönetimini yapabilirsiniz.

Shared Feature Directory kısmından SQL Server 2008’in Shared Features kategorisi altında bulunan ve tüm kurulu SQL instance’larının ortak olarak kullandığı bileşenlerin yükleneceği konum belirlenir. Biz bütün bileşenleri kuracağımız için Select All tıklıyoruz ve Next ile bir sonraki adıma geçiyoruz.

Karşımıza Instance Configuration ekranı gelecektir. Bu ekranda SQL Server adı yani Instance Name, Instance ID ve kurulan Instance’a ait veri ve log dosyalarının kaydedilecegi Root dizininin yeri belirlenir.  Şekilde de görüldüğü gibi bilgisayarınıza ilk SQL Server kurulumunda otomatik olarak Default seçeneği aktif olarak gelir. Bu seçeği kullanarak SQL Server kurulumu yaptığınız zaman kullanılan Instance adı MSSQLServer içindir. (Eğer SQL Server Express Edition kuruyorsanız, Default Instance adı SQLExpress olacaktır.) Ve SQL Server bağlantı adınız bilgisayar adınız ile aynı olacaktır.

NOT:Bilgisayar adınızı grafiksel ekrandan öğrenmek için masaüstünüzdeki My Computer (Bilgisayarım) nesnesi üzerinde sağ tuşa basarak Properties (Özellikler) ekranından Computer Name (Bilgisayar Adı) görebilirsiniz.

Ayrıca komut satırından ipconfig /all komutu ile ya da hostname komutları ile de bunu öğrenebilirsiniz.

Eğer SQL Server bilgisayarına farklı bir isim tanımlamak istiyorsanız alt bölümdeki Named Instance seçeneği aktif hale gelecektir. Buraya SQL Server için bir isim tanımlaması yapabilirsiniz ki biz bu isme Instance Name adını veriyoruz. Buraya yazılan isim maksimum 16 karakteri geçemez. Örneğin buraya MYDB adını verdiğinizde bilgisayarınızın SQL Server adı BilgisayarAdiniz\MYDB şeklinde olacaktır. Genelleyecek olursak SQL Server için burada bir tanımlama yaptığınızda uygulamalarınız içerisinden SQL Server’a Computer Name\Instance Name (Bilgisayar Adı\SQLInstanceAdı) formatında erişebileceksiniz.

SQL Server 2008 Enterprise 50 farklı Instance desteğine sahiptir. Bilgisayarınıza Default seçeneği seçili iken SQL Server kurulumu yaparsanız Instance ID olarak da MSSQLServer varsayılan olarak gelir. Buradaki Instance ID kurulan SQL Instance’a ait servis ve klasörlere verilecek ismi temsil eder. İsterseniz MSSQLServer yerine farklı bir isimde Instance ID verebilirsiniz. Instance adı bir harf ile başlamalıdır. Bir bilgisayara birden fazla SQL Server kurmak mümkündür. Bunu da  farklı SQL Server İsimleri (Instance Name) vererek gerçekleştirebilirsiniz. Dolayısıyla Instance Name seçeneğinin kullanılma amacı da budur. Bu şekilde aynı bilgisayara birbirinden ayrı olarak çalışan maksimum 50 farklı SQL Server Enterprise/Standart kurulumu yapabilirsiniz. Alt kısımdaki Installed Instances kısmından bilgisayarınızda yüklü olan SQL Instance’ların listesini göreceksiniz. Instance Name ekranına Default kutucuğu seçili iken Next butonuna basarak bir sonraki adıma geçelim.

Karşımza Disk Space Requirement ekranı gelir. Sistemimizdeki disk alanını kontrol ederek, yeterli olup olmadığı bilgisini getirir. Next ile bir sonraki adıma geçiyoruz.

Karşımza Server Configuration ekranı gelecektir. Yukarıdaki resimde görülen Service Accounts tabında SQL Server 2008 Servislerini çalıştıracak kullanıcı hesapları belirlenir. SQL Server 2008 ile ilgili temelde iki önemli servis bulunmaktadır. Bunlar SQL Server Database Engine servisi ve SQL Server Agent servisidir. SQL Server Database Engine servisi bilgisayarınızın veritabanı sunucusu olarak faaliyet göstermesini, kendisine gelen istekleri, sorguları alıp cevaplamasını sağlayan servistir. Ve SQL Server bilgisayarının hizmet vermesi için SQL Server Database Engine servisinin mutlaka çalışması gerekir. SQL Server Agent servisi ise, SQL Server üzerinde job, alert ve operator gibi yönetimsel görevleri tanımlamak için kullanılır. Örneğin her akşam saat 20:00’da SQL Server üzerindeki bir veritabanının yedeklenmesini otomatik olarak başlatmak için bir job(görev) oluşturduysanız bunun saati geldiğinde çalışabilmesi için SQL Server Agent servisinin mutlaka çalışması gerekmektedir.

Bu ekranda tüm SQL servisleri için aynı kullanıcı hesabını mı, yoksa farklı kullanıcı hesabını mı kullanacağımız belirlenir. Eğer aynı hesabı kullanacaksanız Use the same account for all SQL Services butonuna basılmalıdır. Böylece hem SQL Server hem de SQL Server Agent vb. diğer servisler aynı kullanıcı hesabı üzerinden çalıştırılacaktır.

Startup Type kolonundan kurulum sonrası ve SQL Server bilgisayarımızın yeniden başlatılması durumlarında SQL Server, SQL Server Agent vb. servislerin otomatik başlatılması Automatic seçeneği seçilerek sağlanabilir. Account Name kolonunda SQL servisleri için atanacak kullanıcı hesabı belirlenir. Burada oka tıklayınca açılan listeden Browse ile SQL Servisleri için atayacağımız kullanıcı hesabı seçilmelidir. System Account Network Service Account ve Browse ile seçilen Standart User Account olmak üzere üç farklı seçenek sunulmuştur. Eğer bilgisayarınız bir çalışma grubunda (workgroup) çalışıyorsa bu durumda System Account seçeneği seçilir. Eğer domain (etki alanı) ortamında çalışıyorsanız, domain içerisinde SQL Server için açılmış kullanıcı hesabını, bu hesabın şifresini ve domain ismini girebilirsiniz. Domain ortamında çalışan SQL Server servisleri için de isteğe bağlı olarak ve kullanacağınız uygulamalara göre System Account ya da Standart User Account seçeneklerinden istediğiniz kullanabilirsiniz. Biz şu an çalışma grubunda çalıştığımız için Use System Account seçeneğini seçiyoruz. Servislerle ilgili yapılan ayarlar kurulum sonrasında SQL Server Service Configuration konsolundan veya Administrative Tools (Yönetimsel Araçlar) altındaki Services(Hizmetler) konsolundan tekrar değiştirilebilir.

Bu ekranda Collation tabından SQL Server dil ve karakter set ayarları yapılır. Eğer SQL Server dil ve karakter set ayarı için Windows tarafındaki ayarları kullanacaksanız üstteki Database Engine bölümünden SQL Veritabanı Servisleri için kullanılacak karakter set ayarı, alt taraftaki Analysis Services altından da Analiz Servisleri için kullanılacak karakter set ayarı yapılandırılır.

Customize butonuna tıklayınca açılan pencereden SQL Server dil ayarı yapılır. Alttaki kutuçuklardan SQL Server sıralama düzeni ayarları yapılır. Burada Türkçe karakter dilini kullanmak için Turkish, Amerikan İngilizce karakter seti( Kodu=1252) için Latin1_General, İspanyolca desteği için Modern_Spanish karakter seti( Kodu=1252), Arapça karakterleri için Arabic karakter setini, Japonca karakterler içinse Japanese_Unicode( Kodu=932) seçeneklerinden bir tanesi seçilmelidir. Eğer SQL Server dil ve karakter set ayarını kendi isteğinize göre SQL tarafında geçerli olacak şekilde ayarlayacaksanız, SQL Collations seçeneği kullanılmalıdır. SQL Collations kısmından da SQL Server için kullanılacak karakter seti seçilir. Biz üst kısımdan Windows Collation Designator and sort order seçeneği seçili iken Türkçe dil seçeneğini de seçip, Next ile bir sonraki adıma geçiyoruz.

Karşımıza Database Engine Configuration penceresi gelecektir. Bu ekranda da Authentication Mode kısmından SQL Server kimlik doğrulama (authentication)  yöntemi belirlenir. Kimlik doğrulaması(authentication), SQL Server bilgisayarına bağlanmak isteyen kullanıcıların kimlik kontrolünü kapsayan bir süreçtir. Eğer bu süreç başarılı olarak geçilirse kullanıcı SQL Server bilgisayarına bağlanabilir. Eğer kimlik doğrulamasından geçilemezse SQL Server’a bağlanma isteği reddedilir. SQL Server 2008 iki farklı kimlik doğrulaması kullanır. Bunlar Windows Kimlik Doğrulaması (Windows Authentication) ve SQL Kimlik Doğrulaması (SQL Authentication) yöntemleridir. Windows kimlik doğrulama yöntemi seçilirse SQL Server’a sadece Windows tarafında kullanıcı hesabı olan ve aynı zamanda SQL Server tarafında da yetki verilmiş hesaplarla bağlanılabilir. Yani kullanıcı için önce Windows tarafında bir kullanıcı hesabı açılmalı ve bu hesabın kendisi ya da üye olduğu bir grubu SQL Server’a tanımlanarak erişim yetkisi verilmelidir. Bu seçenek seçildiğinde SQL Server için kimlik doğrulaması Windows tarafından gerçekleştirilir. Ve SQL Server kimlik doğrulamasında Windows’a güvenir. Bundan dolayı bu yöntemle SQL Server’a yapılan bağlantılara Güvenilen Bağlantı (Trusted Connection) adı verilir. Özellikle domain ortamında çalışan ve sadece domain içerisinde kullanıcı hesabı olanların SQL Server’a bağlanmaları istenen yapılarda bu seçenek kullanılabilir. Windows hesaplarından SQL Server bilgisayarında bulunan hangi Windows kullanıcıları ya da grupları kurulum sonrasında SQL Server’a Windows Login hesabı oalrak eklenecek ve yetkilendirilecekse alttan Add Current User ya da Add seçenekleri ile eklenebilir. Add Current User o anki logon olan kullanıcıyı ekler.

SQL Kimlik Doğrulaması kullanıldığında, kimlik doğrulamasını SQL Server kendisi yapar. Bu yöntemle kullanıcıların SQL Server bilgisayarına bağlanabilmesi için SQL Server tarafında kendileri için açılmış bir SQL Login hesabına sahip olmaları gerekir. SQL Server kurulduktan sonra otomatik olarak sa adında bir hesap otomatik olarak açılır.SA SQL Administrator hesabı olarak bilinir ve SQL Server içerisinde her şeyi yapma yetkisine sahiptir. SQL kimlik doğrulaması ile bağlanacak kullanıcıların Windows tarafında herhangi bir kullanıcı hesabına sahip olmaları zorunlu değildir. Özellikle çalışma grubu (workgroup) ve internet üzerinde çalışan ve bağlanılan SQL Server yapıları ve uygulamaları için en ideal yöntemdir.

Windows kimlik doğrulaması ile SQL kimlik doğrulamasının beraber kullanıldığı modele Karma Mod (Mixed Mode) adı verilir. Windows kimlik doğrulaması seçildiğinde SQL Server’a sadece Windows tarafında kullanıcı hesabı olanlar bağlanabilirlerken, Karma Mod (Mixed Mode) seçilirse hem Windows tarafında hesabı olanlar hem de SQL tarafında hesabı olanlar SQL Server’a bağlantı sağlayabilirler. Tabii ki bağlanma yetkisine sahip olmaları gerekir. Eğer Karma Mod seçilirse alt kısımdan SQL sa hesabı için bir parola tanımlayabilirsiniz.Burada yapılan ayarlar kurulum sonrası SQL Management Studio içerisinden de değiştirilebilir. Biz bu ekranda şu anda Windows Kimlik Doğrulama(Windows Authentication) seçeneğini seçiyoruz.

Bu ekranda Data Directories tabında SQL Server veritabanlarına ait veri, log ve yedek dosyalarının tutulacağı konum belirlenir. İsterseniz üçnokta butonuna tıklayarak değiştirebilirsiniz. Ben şu anda bu konumu değiştirmiyorum

FileStream tabında SQL Server 2008 sorguları için FileStream özelliğini aktifleştirip, aktifleştirmeyeceğimizi belirliyoruz. FileStream SQL Server 2008 üzerinde dosya depolamaları ve bunlara erişimle ilgili yeni özellikleri getiriyor. Önümüzdeki makalelerde bu konuyu daha detaylı ele alacağız. Biz şu anda bu özelliği aktifleştirmiyoruz.

ve Next ile bir sonraki adıma geçiyoruz.

Karşımıza gelen Analysis Services Configuration ekranında SQL Server 2008 Analiz Servislerinde yetkilendirilecek hesapları atadığımız Account Provisioning tabı ve Analiz Servislerine ait veritabanlarının veri ve log dosyalarını tuttuğumuz Data Directories tabları gelecektir.

Data Directories tabında SQL Server Analiz Servislerine ait veritabanlarının veri, log ve yedek dosyalarının tutulacağı konum belirlenir. İsterseniz üçnokta butonuna tıklayarak değiştirebilirsiniz. Ben şu anda bu konumu değiştirmiyorum.

ve Next ile bir sonraki adıma geçiyoruz.

Karşımıza Reporting Services Configuration ekranı gelecektir. Bu ekran Reporting Server servis kurulumunu seçmişseniz karşınıza gelir. Ve bu ekranda Reporting Server konfigürasyonunun ve kurulumunun hangi modda ayarlanacağı belirlenir. Eğer sistemde SharePoint Portal yapınız varsa, SQL Reprting Servisleri ile SharePoint Servislerini birbiri ile entegre edebilirsiniz. Biz Install the native mode default configuration seçip, Next ile devam ediyoruz.

Karşımıza şekilde görülen Error and Usage Reporting ekranı gelecektir. Eğer SQL 2008 ile ilgili hataları Microsoft’a raporlamak isterseniz. Biz Next ile bu ekranı da geçiyoruz.

Karşımıza gelen Installetion Rules ekranında seçtiğimiz bileşenlere göre tekrar bir sistem konfigürasyon kontrolü yapılarak, varsa hatalar-uyarılar-başarılı durumlar raporlanıyor. Bizim sistemimiz şu an itibariyle SQL Server 2008 kurulumuna hazır gözükyor. Next ile bir sonraki aşamaya geçince karşımıza Ready to Install penceresi gelecektir. Yani artık SQL Server 2008 bize kuruluma hazırım, komutu gönder diyor. Karşımıza gelen Ready to Install sayfasında kurulum ile ilgili seçtiğiniz bileşenlerin listesi karşımıza gelecektir. Bu ekranda iken Install butonuna basarak kurulumu başlatıyoruz.

Karşımıza gelen Installetion Rules ekranında seçtiğimiz bileşenlere göre tekrar bir sistem konfigürasyon kontrolü yapılarak, varsa hatalar-uyarılar-başarılı durumlar raporlanıyor. Bizim sistemimiz şu an itibariyle SQL Server 2008 kurulumuna hazır gözükyor. Next ile bir sonraki aşamaya geçince karşımıza Ready to Install penceresi gelecektir. Yani artık SQL Server 2008 bize kuruluma hazırım, komutu gönder diyor. Karşımıza gelen Ready to Install sayfasında kurulum ile ilgili seçtiğiniz bileşenlerin listesi karşımıza gelecektir. Bu ekranda iken Install butonuna basarak kurulumu başlatıyoruz.

Dosyalar tamamen kopyalandıktan ve gerekli konfigürasyonlar tamamlandıktan sonra kurulumun başarıyla bittiğini belirten mesaj karşımıza gelecektir.

Kurulum son aşamasında Next ile bir sonraki aşamaya geçip, Close ile işlemleri sonlandırıyoruz.

SQL SERVER KURULUMU SONRASI MEYDANA GELEN DEĞİŞİKLİKLER

SQL Server 2008 kurulumu yapıldıktan sonra SQL programı ile ilgili bilgisayarımızda birçok değişiklik meydana gelir. Şimdi de bu değişiklikleri sırayla bir gözden geçirelim:

  1. Start (Başlat) menüsü içerisindeki Programs(Programlar) menüsüne Microsoft SQL Server 2008 ile ilgili yönetim araçlarına air kısayolları içeren şekilde görülen Microsoft SQL Server alt menüsü oluşur.

Bu menü içerisinde SQL Server yönetim araçlarını görmekteyiz. Bunlar:

  • SQL Server Management Studio : SQL Server grafiksel/programlama yönetim aracı.
  • SQL Server Configuration Manager: SQL Servisleri yönetimi, SQL Server bilgisayarının ağ ayarları, SQL Server istemcilerinin ağ ayarları aracı.
  • SQL Server Profiler:SQL Server olaylarını gerçek zamanlı izleme aracı.
  • SQL Server Books Online: SQL Server yardım aracı.
  • Start(Başlat) àPrograms(Programlar) àAdministrative Tools(Yönetimsel Araçlar)àServices(Hizmetler) yönetim konsoluna SQL Server ile ilgili servisler gelmiştir.
  • NOT:   Start(Başlat) àPrograms(Programlar) menüsünde Administrative Tools(Yönetimsel Araçlar) göremezseniz bunu getirmek için, görev çubuğu (taskbar) üzerinde sağ tuşa basarak Properties (Özellikler) tıklayın. Gelen ekranda Start Menu(Başlat Menüsü) tabına geçerek buradan hangi  tipi seçili ise onun yanındaki Customize(Özelleştir) butonuna tıklayın. Gelen ekranda alt kısımdan System Administrative Tools için (Yönetimsel Araçları Görüntüle) seçeneğini seçin ve OK (Tamam) butonlarına basarak bütün pencereleri kapatın. Şimdi baktığınızda Administrative Tools(Yönetimsel Araçlar) menüsünün de geldiğini göreceksiniz.

    Dikkat edilirse kurulumu henüz tamamladığımız için şu an sadece kurulum esnasında seçtiğimiz SQL Server servislerinin çalıştığını Status (Durum) kolonundan görmekteyiz. Burada kullanılan iki temel servis :

    • SQL SERVER (MSSQLSERVER)
    • SQL SERVER AGENT (MSSQLSERVER)

     

    SQL Server (MSSQLSERVER) servisi SQL Server’ın veritabanı faaliyetlerini ve  yönetimsel görevlerini gerçekleştirmesini ve kullanıcılardan gelen sorgulamalara cevap vermesini sağlayan ana servistir. Bu servis çalışmadan SQL Server faaliyet gösteremez. Dolayısıyla SQL Server’ı kullanmaya başlamak için mutlaka bu servisin çalışır durumda olması gerekir.

    SQLSERVERAGENT servisi SQL Server servisinin altında çalışan bir servistir. SQL Server üzerinde oluşturulan job (iş), alert (uyarı) gibi yönetimsel görevlerin çalışması için gerekli ve zorunlu servistir. Örneğin hergün akşam belli bir SQL Server üzerindeki veritabanlarının otomatik yedeklemesini gerçekleştirmek için bir iş oluşturduysanız, bu işin vakti geldiğinde çalışması için bu servisin önceden muhakkak çalıştırılması gerekir. SQL Server’ın kullanıcılardan gelen sorgulamalara cevap vermesi işlemleri için bu servisin çalışma zorunluluğu yoktur. Başta da belirttiğimiz gibi SQL Server’ın altında çlalışan bir servis olduğu için, SQL Server servisi durunca bu serviste otomatik olarak duracaktır.

    Bu servislerin başlatılması, durdurulması gibi işlemleri Services(Hizmetler) yönetim konsolundan yapabilirsiniz. Servisin üzerinde sağ tuşa basınca gelen menüden her türlü işlemi yapmak mümkündür. Biz  SQL Server ile ilgili servislerin başlatılmasını buradan yapmak yerine, SQL Server program menüsüne gelen ve sadece SQL Server servisleri için kullanılan SQL Server Configuration Manager yönetim konsolunu kullanacağız. Size de şu an servislerin başlatılması işlemini başlatmayıp bu işlemi SQL Server Configuration Manager konsolundan yapmanız. Buradan yapmanızda hiçbir mahsur yok, fakat SQL Servisleri için geliştirilmiş özel Service Manager yönetim konsolu daha kullanışlı olacaktır.

  • SQL Server kurulumunu yaptığınız sürücüde Program Files\Microsoft SQL Server\MSSQL10.MSSQLServer\MSSQL\Data klasörü içerisine otomatik olarak oluşan 6 adet veritabanına ait veritabanı ve log dosyasının geldiğini göreceksiniz. Bu veritabanlarını ve ne işe yaradıklarını ilerleyen kısımlarda detaylı olarak ele alacağız.
  • SQL veritabanlarını oluştururken eğer farklı bir konum belirtmezseniz oluşturulan veritabanına ait dosyalar da bu Data klasörü içerisine kaydolacaktır. Program Files\Microsoft SQL Server içerisinde SQL Server ile ilgili log ve komut araçlarının bulunduğu diğer klasörler de mevcuttur.

    SQL SERVİSLERİNİN YÖNETİMİ

     

    SQL Server 2008 kurulumundan sonra Start (Başlat) àPrograms (Programlar)à Microsoft SQL Server 2008 àConfiguration Tools menüsüne gelen SQL Server Configuration Manager  vasıtasıyla SQL servislerinin başlatılması, durdurulması ve duraklatılması gibi işlemleri gerçekleştirebilirsiniz.

    SQL Server Configuration Manager  kısayoluna tıkladığımız zaman karşımıza şekilde görülen ekran gelecektir. Bu ekranda en üst kısımda bulunan SQL Server 2008 Services  bölümünde SQL Server bilgisayarının adını görmektesiniz. Eğer SQL kurulumunu Default Instance seçeneği ile yapmışsanız burada doğrudan bizde olduğu gibi MSSQLSERVER ifadesini servislerin yanında görmektesiniz. Eğer SQL Server için farklı bir Instance Name verdiyseniz burada Instance Name şeklinde bir isim görülecektir.

    Eğer aynı bilgisayara farklı Instance Name vererek birden fazla SQL Server kurulumu yaptıysanız bütün kurulumların SQL servisleri birbirinden ayrı çalışır.

    SQL Server 2008 Services  etiketini seçince hemen yanda bulunan servisler kullanılarak SQL Servislerinin listesini görebilirsiniz. Dikkat edilirse burada aşağıdaki servisleri görmektesiniz. Bu servislerden bazılarının ne işe yaradığını önceki başlıklarda değindik. Diğer servisler için de ilerleyen konularda bilgi sahibi olacaksınız:

    • SQL Server
    • SQL Server Agent
    • SQL Server Browser
    • SQL Server Reporting Services
    • SQL Server Analysis Services
    • SQL Server Full Text Search
    • SQL Server Integration Services

     

    Services listesinden seçilen servisin  o anki durumunu da  servis adının üzerinde bulunan işaret simgesi ile anlayabilirsiniz.

    Biz burada ana servis olan SQL Server servisini seçtiğimizde yukarıdaki şekilde de görüldüğü üzere servisin  başladığını gösteren Start – Başlama simgesi görülmektedir.

    Alıntıdır.

    Öncelikle telnetten shell hesabınıza login olunuz.

    Pc’nizde ssh yok ise http://www.basarihosting.net/depo/ssh.exe adresinden indiriniz.

    Şimdi, Unreal3.2.3.tar.gz dosyasını FTP’den veya wget ile hesabınıza çekiniz.

    wget http://www.basarihosting.net/depo/shoutcast-1-9-5-linux-glibc6.tar.gz

    tar -zxvf shoutcast-1-9-5-linux-glibc6.tar.gz

    cd shoutcast-1-9-5-linux-glibc6

    pico sc_serv.conf komutuyla sc_serv.conf dosyasının içine giriniz.

    MaxUser=32 (Maksimum dinleyici limitini seçiniz.)

    Password=changeme (Radyo şifrenizi belirleyiniz.)

    PortBase=8000 (Radyonuzun portunu belirleyiniz.)

    AdminPassword=adminpass (Radyo admin paneli şifrenizi belirleyiniz.) Not: AdminPassword=adminpass ‘ın sol tarafındaki ; ifadesini siliniz. Aksi takdirde radyo admin şifresi aktif olmayacaktır.

    CTRL X ve Y tuşlarına basarak sc_serv.conf dosyasını kaydediniz.

    Sonra olarakta,

    ./sc_serv yaparak radyonuzu aktif edebilirsiniz.

    Joomla; kurulum aşamalarında bazı ayarların açık veya kapalı olmasını ister. Safe Mode dışındaki tüm gereksinimleri ayarlayabilirsiniz. Yapmanız gerekenler:

    1. “httpdocs” klasörünüzde .htaccess adlı bir dosya oluşturunuz.
    2. .htaccess dosyasını “düzenleme” modunda açınız ve aşağıdaki satırları ekleyip kaydediniz:

    php_flag magic_quotes_gpc on
    php_flag register_globals off
    php_flag display_errors on
    php_value session.save_path “/var/www/vhosts/alanadiniz.com/httpdocs/tmp”

    Not: “httpdocs” klasörünüzde “tmp” adlı bir klasör oluşturup klasörün CHMOD değerini de 777 olarak ayarlayınız.
    Alıntıdır.

    Merhaba sunucunuzun şifresini değiştirmek için whm panelinize giriş yaptıktan sonra Server Configuration grubunun altındaki Change Root Password linkine tıklayın.Karşımıza gelen iki boş kısmada yeni root şifrenizi yazdıktan sonra Change Password butonuna tıklayın.

    Alıntıdır.